|
|
30 augustus 2000
Wat geld betreft heeft het Nederlandse voetbal al jaren een achterstand ten opzichte van de grote competities van Italië,
Spanje, Engeland en Duitsland. Een aantal jaren geleden heeft het Bosman-arrest er ook nog eens voor gezorgd dat voetballers
aan het einde van hun contract gratis wegmogen. Dit heeft geleid tot het gratis vertrek van een handvol topvoetballers uit
de Nederlandse competitie (Davids, Cocu en Kluivert bijvoorbeeld). Het marktmechanisme zorgde ervoor dat de andere
transfersommen en vooral de salarissen alleen maar hoger werden, wat juist niet het doel van het Bosman-arrest was. Sinds het
Bosman-arrest komen de Nederlandse clubs steeds meer in de problemen omdat ze te weinig geld binnenhalen. De clubs
uit de buitenlandse topcompetities ontvangen miljoenen guldens aan tv-rechten, maar omdat Nederland een te klein land is,
leveren de tv-contracten weinig op en moeten de clubs hun geld voor een groot deel aan transfers verdienen.
De Europese Unie wil in het kader van vrij verkeer van personen dat er weer een ander afkoopsommensysteem komt in het voetbal.
Nu nog kan een club een speler altijd aan zijn contract houden als ze hem niet wil laten vertrekken, of gewoon een
transferbedrag van tientallen miljoenen guldens vragen. Dit zou in strijd zijn met het vrije verkeer van personen en dus
komt er een ander transfersysteem: vanaf 1 januari 2001 kan een voetballer voor de restwaarde van zijn contract van club
verwisselen. Aangezien in het buitenland meer betaald wordt dan in Nederland, clubs alleen maar salarissen kunnen betalen waar de buitenlandse topclubs om lachen,
zullen Nederlandse voetballers het liefst naar Engeland of Italië gaan, en kan de club ze ook niet goed tegenhouden.
Het nieuwe transfersysteem zal als gevolg hebben dat de Nederlandse (en Portugese, Schotse, Belgische, Noorse, Zweedse en
Deense) voetballers nóg sneller naar het buitenland zullen verhuizen. Nederland als voetballand heeft in de afgelopen
tijd alleen maar het hoofd boven water kunnen houden door de goede jeugdopleidingen, maar clubs dreigen die af te gaan
schaffen als een zelf opgeleide voetballer voor drie dubbeltjes weg kan terwijl er fors in hem is geïnvesteerd.
Het probleem zit 'm dus duidelijk in het geld. Om meer geld via tv-contracten te genereren, hebben enkele topclubs uit
B-competities het plan gemaakt om samen een nieuwe competitie op te starten, die misschien de Euro League zou gaan heten
(trouwens is de naam Euro League al bezet door een bedrijf dat fanartikelen met logo's van clubs maakt).
De belangrijkste clubs uit bepaalde landen zouden daar aan mee moeten doen en uit hun vaderlandse competitie moeten
stappen, maar wel de nationale beker en de Europa Cup (de grote geldbron van het hedendaagse voetbal) blijven spelen.
Als er een Euro League komt staan tegenover de op korte termijn meer lucratieve tv-contracten de volgende nadelen:
- Wie zit nu te wachten op wedstrijden zoals Brøndby - PSV of Ajax - Celtic? De vraag is maar of er voor een Euro
League meer mensen de tv aanzetten dan voor de gezellige samenvattingen van Studio Sport om 19.00 uur op zondag of naar
een klassieker als Feyenoord - Ajax op Canal+. Nu zie je al dat bij Europa-Cup-thuiswedstrijden van grote clubs tegen
clubs behalve Real Madrid, Manchester United of Juventus er maar bar weinig bezoekers op komen dagen. Waarschijnlijk is
een Euro League niet goed voor de bezoekersaantallen. Maar recettes maken tegenwoordig een veel kleiner deel uit van de
begroting van een voetbalclub dan vroeger. Tv-gelden des te meer en het is maar de vraag of een tv-contract van de Euro League
nog wel verlengd wordt als blijkt dat er geen kip naar kijkt. In ieder geval is het te weinig om het gat te dichten met de
Europese toplanden.
- De spelers moeten alleen al voor hun competitie elke twee weken in het vliegtuig voor een verre uitwedstrijd. Als je
ook nog voor je nationale elftal en de Europa Cup de veel reist, word je als speler er niet beter op. Als te veel spelers
moe zijn en niet kunnen spelen, moeten de Euro League-clubs voor een bredere selectie zorgen. Nederlandse topclubs kiezen
vandaag de dag voor een kleinere selectie dan drie jaar geleden, omdat met veel spelers jong talent onmogelijk kan doorbreken.
Dus als jeugdspeler van Ajax, Feyenoord of PSV wordt het wellicht moeilijker om in het eerste elftal door te breken.
- Wie bepaalt welke clubs meedoen en op basis waarvan worden die uitgenodigd? Mag een club alleen maar meedoen als die
tien keer landskampioen is geworden en een Europa Cup heeft gewonnen of mag iedereen zich inschrijven? En hoe gaat dat dan
met de eerste editie van de nieuwe competitie? Worden op basis van erelijst de meest succesvolle clubs in de hoogste afdeling
geplaatst of moeten er play-offs worden gespeeld wie in welke divisie van de Euro League komt (er zouden verschillende
divisies en een promotie-degradatieregeling komen)? Van onze vrienden van de Europese Commissie mogen er geen gesloten
systemen meer bestaan, dus er moeten duidelijke afspraken worden gemaakt hoe je je als club kwalificeert. Als dat gebeurt
moeten de nationale bonden en de UEFA zeker de Euro League officieel erkennen, schorsingen van spelers om het meedoen
aan een 'wilde competitie' moet koste wat kost voorkomen worden als de Euro League-clubs nog buitenlandse spelers willen
aantrekken.
Om het alsmaar groter wordende financiële gat met de grootste landen in het buitenland te dichten zou het beter zijn
als de EU voor sporters een aparte belastingstatus ontwerpt, zoals nu met kunstenaars al het geval is. Waarom niet, het
kan de afschaffing van de transfersom in de weg staan en juist zorgen voor heldere afspraken voor de hoogte van de
transfervergoeding, zodat bedragen zoals 136 miljoen gulden niet meer voorkomen. Nico Scheepmaker
becijferde al eens dat elke schouwburgbezoeker per keer tachtig gulden van het rijk gesubsidieerd krijgt, en er gaan
toch meer mensen wekelijks naar het voetbalstadion dan af en toe naar één of ander ballet of een opera.
|
|